Naar hoofdinhoud
Werkwijzen

SCEGS: de klacht en de patiënt begrijpen

Verken lichamelijke klachten, gedachten, emoties, gedrag en sociale gevolgen in het gesprek met de patiënt.

Geschreven door Martijn

Laatst bijgewerkt Ongeveer 5 uur geleden

SCEGS ordent vijf dimensies van een klacht: somatisch, cognities, emoties, gedrag en sociaal. Daarmee verken je naast lichamelijke klachten ook de betekenis voor de patiënt en de invloed op het dagelijks leven.

Lichamelijke ervaring, gedachten, emoties, gedrag en sociale omgeving komen samen in het gesprek.
Illustratie: THISLINE, gemaakt met AI.

De vijf ingangen

  • Somatisch: wat merkt iemand lichamelijk en wat is het beloop?
  • Cognities: wat denkt de patiënt dat er aan de hand is? Welke verklaring of verwachting heeft diegene?
  • Emoties: welke gevoelens roept de klacht op, zoals angst, verdriet of boosheid?
  • Gedrag: wat doet of vermijdt iemand door de klacht?
  • Sociaal: wat betekent de klacht voor relaties, werk, dagelijkse taken en steun uit de omgeving?

Maak ruimte voor de eigen betekenis

Een open vraag als “Waar maakt u zich vooral zorgen over?” kan andere informatie opleveren dan nogmaals naar de plek van de pijn vragen. Vat samen en controleer of de patiënt zich in die samenvatting herkent.

De onderdelen beïnvloeden elkaar, maar vormen geen bewijs dat een klacht psychisch is. Het bespreken van gevoelens of omstandigheden vervangt lichamelijk onderzoek of noodzakelijke acute beoordeling niet.

Gebruik ALTIS: een klacht systematisch uitvragen of SOCRATES: pijn systematisch uitvragen wanneer je de klacht zelf verder wilt uitvragen.

Bronnen